Кіріспе
Қазіргі қоғамда білім беру жүйесінің басты мақсаты – жан-жақты дамыған, әлеуметтік жауапкершілігі жоғары, мәдени құндылықтарды бойына сіңірген тұлға қалыптастыру. Бұл міндетті орындауда мектеп пен отбасы – бірін-бірі толықтыратын екі негізгі әлеуметтік институт. Тәрбиелік ықпалдың тиімді болуы осы институттардың өзара үйлесімділігіне, бірлескен әрекетінің жүйелілігі мен мақсаттылығына тікелей байланысты. Сондықтан ата-ана мен білім беру ұйымдарының ынтымақтастығын нығайту педагогикалық үдерістің сапасын арттырудың өзекті шарты болып саналады.
Негізгі бөлім:
1. Отбасының тәрбиелік әлеуеті.
Отбасы – баланың алғашқы әлеуметтік ортасы, оның құндылықтары, қарым-қатынас мәдениеті және мінез-құлқы қалыптасатын бастапқы орта. Отбасы тәрбиесінің тиімділігі келес іфакторларға байланысты:
-эмоционалдық жағымды ахуал;
-ата-ананың педагогикалық сауаттылығы;
-тәрбие стилінің тұрақтылығы;
-жасөспіріммен ашық және сенімді қарым-қатынас.
Отбасындағы тәрбиенің сапасы баланың мектептегі үлгеріміне, өзін-өзі қадірлеуіне, құрдастарымен қарым-қатынасына және әлеуметтік бейімделуіне тікелей әсер етеді.
2. Мектептіңтәрбиелікықпалыжәнеоныңрөлі
Мектеп – білім берумен қатар, оқушылардың әлеуметтік дағдыларын, қарым-қатынас мәдениетін, өзін-өзі басқару қабілеттерін дамытатын маңызды әлеуметтік орта. Мектептің тәрбиелі кфункциясы ата-анамен тығыз байланыс орнаған жағдайда ғана толық жүзеге асады.
Әсіресе, әлеуметтік педагог бұл үдерісте:
-ата-ана мен мектеп арасындағы байланысты үйлестіруші,
-тәрбиелік мәселелерді шешуге бағыттаушы,
-алдын алу жұмыстарын ұйымдастырушы
-маман ретінде қызмет атқарады.
3. Отбасы мен мектеп ынтымақтастығының негізгі бағыттары:
3.1. Ақпараттық байланыс:
Мектеп пен ата-ана арасындағы тұрақты ақпарат алмасу – ынтымақтастықтың негізгі шарты. Оқушының үлгерімі, мінез-құлқы, психоәлеуметтік жағдайы жөніндегі деректер екі тарапқа да бағыт-бағдар береді.
3.2. Тәрбиелікіс-шаралардыбірлесеұйымдастыру
Ата-аналарды мектептегі мерекелік, мәдени, спорттық, тәрбиелік іс-шараларға тарту – балалардың ортақ тәрбиелік кеңістігін қалыптастырады. Бұл ата-ананың мектепке деген сенімі мен белсенділігін арттырады.
3.3. Кеңес беру және қолдау
Әлеуметтік педагог пен психолог ата-аналарға:
-бала психологиясы,
-жас ерекшелігі,
-тәрбиелік әдістер,
-интернет қауіпсіздігі бойынша консультативтік көмек көрсетеді.
3.4. Әлеуметтік-профилактикалықжұмыс.
Отбасы–мектепсеріктестігі:
-девианттымінез-құлықтың,
-буллингтің,
-тәуелділіктердің алдын алуда маңызды рөл атқарады.
4. Ынтымақтастықтың әлеуметтік-педагогикалық маңызы
Отбасы мен мектеп арасындағы үйлесімді әрекет оқушы тұлғасының дамуына кешенді әсер етеді. Мұндай серіктестіктің нәтижесінде:
-оқумотивациясы артады,
-мектепке бейімделу жеңілдейді,
-психологиялық тұрақтылық күшейеді,
-тәрбие жүйесінің бірізділігі сақталады,
-ата-аналардың педагогикалық мәдениеті жоғарылайды.
Отбасы мен мектеп үйлесімділікке қол жеткізгенде ғана балаға қолайлы тәрбиелік орта қалыптасады.
Отбасы мен мектеп тәрбиесінің үйлесімділігі – оқушының жан-жақты дамуы мен әлеуметтік қалыптасуының негізгі шарты. Ата-ана мен білім беру ұйымдары арасындағы ынтымақтастықтың сапасы тәрбиелік үдерістің нәтижелілігін айқындайды. Сондықтан қазіргі білім беру кеңістігінде отбасы–мектеп серіктестігін дамыту, ата-аналармен педагогикалық жұмыс жүйесін жетілдіру және әлеуметтік педагогтың үйлестіруші рөлін күшейту — маңызды міндеттердің бірі.
Наханова Нургул Қасқарбекқызы,
Түркістан облысы Жетісай ауданы
«Н.Исмайлов атындағы №45 жалпы білім беретін мектеп»
коммуналдық мемлекеттік мекемесінің әлеуметтік педагогы.